اثر رژیم‌های آبیاری سطحی و سولفات روی بر شاخص‌های فیزیولوژیک رشد ارقام ذرت شیرین در اراک

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 مربی، گروه کشاورزی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

2 استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 دانشیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران

چکیده

به‌منظور بررسی شاخص‌های رشد و کلروفیل دوهیبرید ذرت شیرین چیس و چلنجر درشرایط کم‌آبیاری و محلول‌پاشی با ترکیبات حاوی عنصر روی، آزمایشی به‌صورت اسپیلت پلات فاکتوریل در قالب بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاداسلامی واحد اراک در سال‌های 1393 و 1394 انجام شد. تیمارالگوی آبیاری در کرت‌های اصلی شامل آبیاری کامل مزرعه یا کلیه جویچه‌ها (شاهد)، آبیاری یک‌درمیان جویچه‌ها، آبیاری یک‌درمیان متناوب جویچه‌ها و در کرت‌های فرعی تیمار محلول‌پاشی با عنصر روی شامل عدم محلول‌پاشی (شاهد)، کاربرد سولفات روی زینک درآپ (دو در هزار لیتر)، کاربرد سولفات روی زینک فست (دو در هزار لیتر) و دو هیبرید ذرت به‌صورت فاکتوریل قرار گرفتند. نتایج نشان داد تأثیر الگوهای آبیاری، محلول‌پاشی روی، رقم و برهمکنش آن‌ها بر شاخص‌های رشد، میزان کلروفیل و کاروتنوئید در سطح احتمال 1% معنی‌دار بود. بالاترین میزان شاخص سطح برگ،شاخص رشد و میزان کلروفیل درروش آبیاری کامل با میزان 3.76، 50.66% و 0.892 میلی‌گرم بر گرم مشاهده گردید که تفاوت معنی‌دار 12.98، 8.41 و 16.64 درصدی نسبت به روش آبیاری یک‌درمیان جویچه‌ها داشت اما با آبیاری تناوبی تفاوت معنی‌دار نداشت. بالاترین شاخص سطح برگ، شاخص رشد و میزان کلروفیل در تیمار کاربرد زینک فست به میزان 3.868، 50.20% و 0.887 میلی‌گرم بر گرم مشاهده شد درحالی‌که در تیمار عدم کاربرد روی این میزان 3.412، 50.08% و 0.595 میلی‌گرم بر گرم کاهش یافت یعنی 15.38، 11.21 و 19.94% افت نشان داد. بر اساس نتایج این تحقیق، در شرایط کم‌آبی، استفاده از الگوی آبیاری تناوبی و محلول‌پاشی با زینک­فست در تولید ذرت شیرین رقم چلنجر قابل توصیه است.

کلیدواژه‌ها


Anderson, A., Kara, S., 2012. The effect of boron (B) application on the nutrient contents of maize in zinc (Zn) deficient soils. Research Journal of Agriculture and Biological Sciences. 2, 1-4.

Armit, J., Zieinal, M., Rostami, A., Chogun, R., 2012. Study of drought resistance in commercially late maturing dent corn hybrids. Iranian Journal of Agricultural Science 31: 891-907. [In Persian with English Summary]. 

Ashraf, M., 2009. Biotechnological approach of improving plant salt tolerance using antioxidants as markers. Biotechnology Advances. 27, 84-93.

Aston, O., Shirak, H., Nels, K., Sevy, M., Amerian, R., 2014. Effect of water stress and different nitrogen rates on phenology, growth and development of corn.Journal of Agricultural Sciences and Natural Resources 14, 116-12. [In Persian with English Summary]. 

Ayad, H., Davis, R., 2003. Effect of drought stress on leaf and whole canopy radiation, use efficiency and yield of maize. Agronomy Journal. 95, 688-696.

Balnus, E., Rinaldi, M., 2015. Yield response of corn to irrigation and nitrogen fertilization in a Mediterranean environment. Field Crops Research. 105, 202-210.

Bates, I.S., Waldren, R., Teare, I.D., 1973. Rapid determination of free proline for water- stress studies. Plant and Soil. 39, 205-207.

Benjamin, D., Ritchie, T., 2007. Short-and long-term responses of corn to a pre-anthesis soil water deficit. Agronomy Journal. 84, 107-113.

Cakir, N., 2004. Cereal Production. 3rd ed., Shiraz University Press, 190 p. [In Persian]. 

Cakmak, M., 2008. Handbook of Plant and Crop Physiology. Second Edition, Marcel Dekker Inc., New York, 997p.

Emam, Y., Seghateleslami, M.J., 2005. Crop Yield, Physiology and Processes. Shiraz University Press, 593p. [In Persian]. 

Friedrik, R., 2012. Effect of water stress at different development stages on vegetative and reproductive growth of corn. Field Crops Research. 89, 1-16.

Ghatavi, R., Kiniry, F., Arkin, F., 2012. Water deficit timing effects on yield components in maize. Agronomy Journal. 81, 61-65. [In Persian with English Summary]. 

Grotz, S., Jones, F., Crookston, M., 2006. Effect of water deficit during grain filling on the pattern of maize kernel growth and development. Crop Science. 27, 726-730.

Harinasot, M., Jaafari, F., Mollahosseini, R., 2006. The effects of drought stress and plant density on yield and some agronomic traits of maize (SC 301). Journal of Research in Agricultural Science 2: 13-24.

Majidian, M., Ghadiri, A., 2014. Effect of water stress and different levels of nitrogen fertilizer during different growth stages on grain yield, yield components, water use efficiency and some physiological characteristics of corn (Zea mays L). Iranian Journal of Agricultural Science. 33, 521-533. [In Persian with English Summary]. 

Moison, M., Sharifi, A., 2006. Drought responses of tropical corn. I. Leaf area and yield components in field. Maydica. 35, 221-226.

Nayeri Khamsi, M.R., Emam, Y., 2007. Cultural management under drought stress. National Drought Seminar, Issues and Mitigation, 13-15 May, College of Agriculture, Shiraz University. pp. 156-171. [In Persian]. 

Panley, O., Shaw, A., 2006. The effects of soil moisture stress at different stages of growth on the development and yield of corn. Agronomy Journal. 52, 272-274.

Pierson, J.O., Tarkalson, D., Irmak, S., Davison, D., 2012. Effect of timing of a deficit-irrigation allocation on corn evapotranspiration, yield, and water use efficiency and dry mass. Agricultural Water Management. 96, 1387-1397.

Pretty, S.R., Pandi, A., Nezak, A., 2010. The effects of drought stress at different phenological stages on growth indices of chickpea (Cicer arietinum L.) in greenhouse conditions. Iranian Journal of Pulses Research. 1(2), 69-77. [In Persian with English Summary]. 

Rakers, J., 2013. Physiological bases for yield differences in selected maize cultivars from Central America. Field Crops Research. 42, 69-80.

Salardini, H., Moradi, R., Saed, A., 2004. Investigation of drought stress in different stages on yield and yield components of four maize hybrids. 1st International Conference on Water Recourses, Iran, P.6. [In Persian]. 

Salehian, Kh., Mazaheri, D., Peyghambari, E., 2014. Effect of four irrigation intervals on three sunflower cultivars. Desert. 9(2), 255–266. [In Persian with English Summary]. 

Sawan, A., Ojha, N., 2001. Principles of Agricultural Engineering.Vol. II, Jain Brothers Publisher, New Delhi, 320p.

Scot, P., Aboudrare, A., 2009. Adaptation of crop management to water-limited environment. Europeanm Journal of Agronomy. 21, 433-446.

Shirazi, F., Allahdadi, G., Akbari, M., Behbahani, R., 2013. Impact of super absorbent polymer on yield and growth analysis of soybean (Glycine max L.), under drought stress condition. Pakistan Journal of Biological Sciences. 10(23), 4190-4196. [In Persian with English Summary]. 

Soleimani, H., Asuirn, C., 2014. Genotypic differences of maize in grain yield response to deficit irrigation. Agricultural Water Management. 98, 801-807. [In Persian with English Summary]. 

Soleymanifard, A., Pourdad, R., Naseri, A., 2011. Effect of planting patternon honological characteristics and growth indices of safflower (Carthamus tinctorius L.) in rainfed conditions. Iranian Journal of Crop Sciences. 13(2), 282-298. [In Persian with English Summary]. 

Taddayon, J., Ehsanzedeh, M., 2009. Study of relationship of some growth indices and yield of five corn hybrids at two irrigation regime in Esfahan region. Journal of Agricultural Science and Technology. 41, 261-272. [In Persian with English Summary]. 

William, J., Westgate, M., 2013. Maize kernel set at low water potential. I: Sensitivity to reduce assimilates during early kernel growth. Crop Science. 31, 1189-1195.