بررسی برخی صفات کمّی و کیفی چغندرقند در پاسخ به محلول‌پاشی متانول و تنش خشکی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری زراعت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز

2 عضو باشگاه پژوهشگران جوان، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی کرج

3 دانشیار دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز

4 دانشیار دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران

5 استادیار دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز

چکیده

به‌منظور بررسی اثر محلول‌پاشی متانول و تنش خشکی بر عملکرد و برخی خصوصیات کمی و کیفی چغندرقند  (رقم رسول) آزمایشی به‌صورت کرت‌های یک‌بار خردشده در قالب طرح  بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در اردیبهشت سال 1391 در مزرعه پژوهشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج واقع در ماهدشت کرج به اجرا درآمد. عامل محلول‌پاشی متانول با پنج سطح، شاهد (بدون محلول‌پاشی) و 7، 14، 21 و 28 درصد حجمی متانول بود. عامل آبیاری نیز دارای سه سطح بود، آبیاری نرمال (آبیاری پس از 40% تخلیه رطوبتی قابل‌دسترس)، تنش ملایم ( آبیاری پس از 60% تخلیه رطوبتی قابل‌دسترس) و تنش شدید ( آبیاری پس از 70% تخلیه رطوبتی قابل‌دسترس). محلول‌پاشی سه بار طی فصل رشد گیاه و با فواصل 14 روزه روی گیاه صورت گرفت. اولین محلول‌پاشی 80 روز پس از کاشت انجام شد. در این آزمایش صفات کمی و کیفی نظیر عملکرد ریشه، عملکرد بخش اندام هوایی، عملکرد شکر سفید، درصد ماده خشک ریشه، مقدار درصد قند، مقدار سدیم و پتاسیم و نیتروژن مضره، درصد قند ملاس، ضریب استحصال شکر سفید و درصد قند قابل استحصال مورد ارزیابی قرار گرفتند. بین سطوح مختلف متانول اختلاف معنی‌داری در عملکرد ریشه، عملکرد بخش هوایی، عملکرد شکر سفید، ضریب استحصال شکر سفید، درصد ماده خشک ریشه، ملاس و میزان سدیم و نیتروژن مضره مشاهده شد. بهترین سطح عملکرد ریشه و عملکرد بخش هوائی و عملکرد شکر سفید متعلق به تیمار7درصد حجمی متانول به ترتیب با 76/62،61/72 و 9/91 تن در هکتار بود. بین سطوح آبیاری نیز اختلاف معنی‌داری در صفاتی مانند عملکرد ریشه، عملکرد بخش هوائی، درصد قند، درصد قند قابل استحصال، ضریب استحصال شکر سفید عملکرد شکر سفید، پتاسیم و نیتروژن مضره و درصد ماده خشک ریشه مشاهده شد.

کلیدواژه‌ها


Abdollahian-Noghabi, M., Sadeghian, S.Y., 2002. Change in the concentrations of glycinebetaine, glutamine and sugars in sugar beet subjected to soil moisture deficit. Pp. 375-382. In: Proceedings of the 65th IIIRB Congress, February 2002, Brussels, Belgium.

Abdollahian-Noghabi, M., Sheykhol Eslami, R., Babayi. B., 2005. Terms and definitions of quality and quantity of sugar beet, technological, technical abbreviations. Sugar Beet. 21(1), 101-104. [In Persian with English Summary].

Andres, R.J., Lazaro, A., Chueca, R., Hermoso, L., Gorge, L., 1990. Effect of alcohols on the association of photosynthetic fructose- 1, 6- bisphosphatase to thylakoid membranes. Plant Physiology. 78, 409-413.

Arnon, I., 1996. Crop production in dry regions. Leonard Hill, London. 650p.

Clover, G., Smith, H., Jaggard, K., 1998. The crop under stress. British Sugar Beet Review. 66(3), 17-19.

Cooke, D., Scott, R., 1993. The Sugar Beet Crop: Science into Practice. Chapman and Hall, New York. 195p.

Davidof, B., Hanks, R., 1989. Sugar beet production as influenced by limited irrigation. Irrigation Science. 133(1), 1-17.

Demmers-Derks, H., Mitchel, R.A.C., Mitchell, V.J., Driscoll, S.P., Gibbard, C., Lawlor, D.W., 1996. Sugar beet under climatic change: photosynthesis and production. Aspect Applied Biology. 45, 163-170.

Firoozabadi, M., Abdollahian-Noghabi, M., Rahimzadeh, F., Moghadam, M., Parsaeyan, M., 2003. Effects of different levels of continuous water stress on the yield quality of three sugar beet lines. Sugar Beet. 19(2), 133-142. [In Persian with English Summary].

Ford, M., Thorne, G., 1967. The effect of CO2 concentration on the growth of sugar beet, barely, kale, maize. Annals of Botany. 31, 630-644.

Gardner, F., Brentpearce, R., Mitchell, R., 1985. Crop Physiology. Lowa States University Press. 404p.

Gout, E., Aubert, S., Blingy, R., Rebeille, Nonomura, A.R., 2000. Metabolism of methanol in plant cells. Carbon-13 nuclear magnetic resonance studies. Plant Physiology. 123, 287-296.

Heins, R., 1980. Inhibition of ethylene synthesis and senescence in carnation by ethanol. Journal of American Society of Horticultural Science. 105(1), 141-144.

Hemming, D., Criddle, R., 1995. Effects of methanol on plant respiration. Journal of Plant Physiology. 146, 193-198.

Hsiao, T.C., 2000. Leaf and root growth in relation to water status. Horticultural Science. 35, 1051-1058.

Kunz, M., Martin, D, Puke, H., 2002. Precision of beet analyses in Germany explained for polarization. Zuckerindustrie. 127, 13-21.

Lee, H.S., Madhaiyan, C.W., Kim, S.J., Choi, K.Y., Chung, T.M., 2006. Physiological enhancement of early growth of rice seedling (Oryza sativa L.) by production of phytohormone of N2-fixing methylotrophic isolated. Bio fertilizer Soils. 42, 402-408.

Makhdum, M.I., Malik, M.N.A., Din, S.U., Ahmad, F., Chaudhry, F.I. 2002. Physiology response of cotton to methanol foliar application. Journal of Agriculture Research.  13, 37-43.

Mirzaei, M., Rezvani., M., 2007. Effects of water deficit on quality of sugar beet at different growth stages. Sugar Beet. 23(1), 29-42. [In Persian with English Summary].

Nadali, I., Paknejad, F., Moradi, F., Vazan, S., Tookalo, M., Jami Al-Ahmadi, M., Pazoki, A., 2010. Effect of foliar application of methanol on sugar beet (Beta vulgaris). Australian Journal of Crop Science. 4(6), 398-401.

Nadali, I., Paknejad, F., Soghani, M., Elahipanah, F., Ghafari, M., 2010. Effect of methanol on yield, yield component and growth indices in chick pea. Journal of Crop Ecophysiology. 2(3), 176-184. [In Persian with English Summary].

Nonomura, A.M., Benson, A., 1992. The path of carbon in photosynthesis: improved crop yields with methanol. Proceeding of the National Academy of Sciences of the United States of America. 89, 9794-9798.

Nonomura, A.M., Andrew, A., Benson, A., 1997. Method and composition for enhancing carbon fixation in plants. Proceedings of the National Academy of Sciences. 9, 36-60.

Ober, E., 2001. The search for drought tolerance in sugar beet. British Sugar Beet Review. 69(1), 40-43.

Paknejad F., Majidi heravan, E., Noormohammadi, Q., Siyadat, A., Vazan, S., 2007. Effects of drought stress on chlorophyll fluorescence parameters, chlorophyll content and grain yield of wheat cultivars. American Journal of Biochemistry and Biotechnology. 5(4), 162-169.

Ramirez, I., Dorta, F., Espinoza, V., Jimenez, E., Mercado, A., Pen a-cortes, H., 2006. Effects of foliar and root applications of methanol on the growth of Arabidopsis, Tobacco and tomato plants. Plant Growth Regulation. 25, 30-44.

Ranji, Z., Chegini, M., Tohidloo, G.H., Abdollahian-Noghabi, M., 2000. Investigation of drought stress tolerance on physiological traits in sugar beet related to nitrogen and potassium. Reports in part of breeding research. Sugar Beet Research Institute. [In Persian].

Safarzade Vishkaei, M., 2007. Effects of methanol on growth and yield of peanut. Ph.D thesis. Sciences and Research unit, Islamic Azad University, Tehran, Iran, 232p. [In Persian].

Shore, M., Dutton, J.V., Houghton, B.J., Bowler, G., 1982. How much is that extra nitrogen fertilizer costing you? British Sugar Beet Review. 50, 54-55.

Soghani, M., Paknejad, F. Nadali, I., Elahipanah, F., Ghafari, M., 2011. Effect of methanol on yield and yield component in chickpea. Journal of Crop and Weed Ecophysiology. 15(17), 79-88. [In Persian with English Summary].

Zbiec, I.I., Karczmarczyk, S., Koszanski, Z., 1999. Influence of methanol on some cultivated plants. Department of Plant Production and Irrigation, Agricultural University of Szczecin Poland. 73, 217-220.

 Zbiec, I., Karczmarczyk, S., Podsiadlo, C. 2003. Response of some cultivated plants to methanol as compared to supplemental irrigation. Electronic Journal of Polish Agricultural Universities. 6(1),1-7.