تعیین تابع برتر آب - شوری - اجزای کمّی عملکرد ارقام پنبه ورامین و خرداد

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

استادیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند

چکیده

به منظور تعیین تابع برتر  آب - شوری پارامترهای کمی عملکرد  (تعداد قوزه در متر مربع، وزن قوزه، ارتفاع بوته، کیل وش) دو رقم پنبه ورامین و خرداد بررسی تاثیر شوری و مقادیر آب آبیاری بر عملکرد و اجزای عملکرد دو رقم پنبه در شرایط اقلیمی بیرجند اجرا شد.طرح آماری بلوکهای خرد شده تصادفی در قالب فاکتوریل بود که در شرایط اقلیمی خشک و  در ۳ سطح شوری و ۴ سطح مقدار آب آبیاری انجام گردید. کشت به صورت کرتی و در ابعاد ۴ در ۵ متر و در ۸ اردیبهشت انجام شد. برای این کار توابع به فرمهای خطی ساده، کاب داگلاس، درجه دوم و متعالی  مورد استفاده قرار گرفتند. در ابتدا نتایج جداول ضرایب توابع و آماره F  نشان دادند که کلیه توابع مندرج در فوق توانسته‌اند برآورد تعیین کننده و معنی‌داری از پارامترهای تعداد قوزه در متر مربع، وزن قوزه و ارتفاع بوتهداشته باشند.همچنین بررسی ضرایب تعیین معادلات خطوط رگرسیون رسم شده و آماره t استیودنت مندرج در نمودار خط رگرسیون بین مقادیر اندازه‌گیری‌شده و پیش‌بینی شده نتایج فوق را تایید کردند.. بنابراین در مرحله بعد نسبت به رتبه‌بندی و تعیین تابع برتر در بین آنها اقدام گردید. به این منظور از پنج شاخص آماری  ریشه میانگین مربعات خطا ، ضریب تعیین ، بازده مدل، خطای بیشینه و ضریب مقدار باقیمانده  استفاده گردید.نتایج بدست آمده در مورد هر دو رقم پنبه ورامین وخرداد نشان دادند که برای پارامتر وزن قوزه تابع درجه دوم به ترتیب با ضریب تعیین  ۸۰% و ۸۹٪و برای پارامترهای تعداد قوزه در متر مربع و ارتفاع بوته  تابع متعالی به ترتیب با ضرایب تبیین ۹۸%، ۹۵%، ۹۹% و ۹۰%  توانستند  به عنوان تابع برتر نسبت به سایر توابع در منطقه اقلیمی بیرجند معرفی شوند. همچنین هیچکدام از توابع مورد مطالعه نتوانستند برآورد قابل قبولی از پارامتر کیل وش داشته باشند زیرا آماره F  که تاثیر معنیدار تابع را در برآورد پارامترهای مورد مطالعه نشان میدهد، برای پارامتر فوقالذکر معنیدار نبود.

کلیدواژه‌ها